Atlama...

Atlama

Atletizm :

Atletizm olimpiyatlarda çok önemli bir yere sahiptir: İlk çağlardan beri olimpiyat oyunlarının sloganı haline gelen “Citius, Altius, Fortius” aslında atletizmin felsefesini oluşturur. “Daha hızlı , daha yüksek , daha güçlü”. Atletizm daha hızlı koşmak , daha yükseğe atlamak , daha ileriye fırlatmak demektir. Atletizm antik olimpiyatlar sırasında ilk önceleri sadece koşu olarak yapılıyordu. Şu anda ise bu dalların sayısı arttı ve atletizm en popüler sporlardan biri haline geldi. 100 metrelik hızlı koşudan , 42.195 km’lik maratona ; çekiç atmadan , yüksek atlamaya atletizm birçok olimpik sporu bir araya getirir. Sydney 2000′de de olimpiyatçılar atletizm dalında altın madalyayı eve götürmek için ter dökecek .

Yarışma :

Atletizm dört alana ayrılabilir: yarış , meydan , yol ve karma. Yarış bölümü 100 m, 200 m ve 400 metrelik kısa koşuları (sprint de denir); orta uzunluktaki koşuları ( 800 m ve 1500 m ) ; uzun mesafe koşuları ( 5000 m ve 10.000 m ) ; engelli koşuları ( bayanlar için 100 m ve 400 m , erkekler için 110 m ve 400 m ) ; karma koşuları ( 4×100 m ve 4×400 m ) ve erkekler için 3000 metre engelliyi kapsar.
Meydan kategorisi ( hem erkekler hem de bayanlar için ) uzun atlama , üç adım atlama , yüksek atlama , sırıkla yüksek atlama , gülle atma , disk atma , cirit atma ve çekiç atmayı kapsıyor. Bayanlar dalında çekiç atma ilk kez Sydney 2000′de uygulanacak.
Yol kategorisi erkek ve bayan maraton koşularını , erkekler dalında 20 ve 50 km yürüyüşü ve bayanlar dalında ise 10 km yürüyüşü kapsıyor.
Karma kategorisi ise bayanlar için heptathlon ( yedili karma ), erkekler için decathlon (onlu karma ) dallarını kapsar. . Bu kategori iki günden fazla sürer. Her dal için oyuncu puan alır ve en sonunda en çok puanı alan altın madalyayı eve götürür.


Kurallar

Atlama Kategorisi’nin Kuralları :

Yüksek atlama ve Sırıkla yüksek atlama :

Yüksek atlama dalında yarışan sporcular zıplayarak yüksek bir bariyeri aşmaya çalışırlar ; ancak bu sırada bariyere dokunmamaları gerekir. Sırıkla atlamada benzer bir olaydır ; ancak sporcular adından da anlaşılacağı gibi sırık kullanırlar. Engellerin yükseklikleri hakem tarafından belirlenir ve bir kişi başarısız oluncaya dek engel ; yüksek atlamada en az iki santim , sırıkla atlamada ise beş santim yükseltilir. Yüksek atlama ve sırıkla atlama dalında yarışan atletler ne zaman ne zaman atlayacaklarına kendileri karar verirler. Atletin üç kere atlama hakkı vardır ve elde ettiği en iyi yükseklikten puan alır.

Beraberlikler :

Eğer iki sporcu arasında beraberlik durumu mevcutsa en az denemede başarıya ulaşan sporcu kazanır. Eğer bu durumda da beraberlik bozulmazsa ikisi de kazanmış sayılır ( Altın madalya da durum değişir. )

Jump - off durumu :

Eğer altın madalya söz konusu ise jump - off uygulanır. Sporcular belli bir yükseklikteki engelden atlamaya çalışır. Geçmeyi başaramayan elenir. Eğer yine beraberlik bozulmazsa engel yükseltilerek tekrar denenir. Sıralama raundu : Başlangıçta eleme yapabilmek için sporcular önce iki gruba ayrılır. Burada amaç sporcuların sayısını 12′ye düşürmektir. Atletler bu gruptaki performanslarına göre ya elenirler ya da bir üst gruba geçerler. Eğer 12′den az sayıda kişi üst tura geçerse elenenlerden ek yapılır.


Uzun atlama ve triple ( üç adım ) atlama :

Olaylar :

Uzun atlama ve triple ( üç adım ) atlama da sporcular belli bir yol boyunca koşarlar ve yolun sonunda atlayışlarını yaparlar. Bununla beraber triple atlamada ise sporcular tek ayakları üzerinde sıçrar , adım atar ve zıplarlar. Böylece başarılı şekilde bir atlama yapmış olurlar. Her olayda bir sporcunun en iyi performansı dikkate alınır. Üç raunttan sonra en iyi sekiz kalan üç raunda geçer. Daha sonra da onlar kendi arasında elemeler yaparak birinciyi belirlerler.

Beraberlikler :

Tüm beraberlikler sporcuların en iyi ikinci performansı karşılaştırılarak bozulur. Eğer bu işe yaramazsa 2. , 3. …şeklinde devam ederek sonuca ulaşılmaya çalışılır. Eğer yine de beraberlik bozulmazsa ikisi de kazanmış sayılır. Ancak söz konusu olan altın madalya ise ; sporcular beraberlik bozulana dek yarışır. Mesafeler : Bir atletin atladığı sayılan mesafe sporcunun atladığı yere en yakın olan yeri ile atladığı nokta arası uzaklıktır.Eğer mesafe tam sayı değilse ; en yakın tam sayıya yuvarlanır.

Fauller :

Bir sporcu atlaması gereken yerden ileride bir yerden atlarsa ya da yer düşeceği alanın dışına düşerse bu bir faul sayılır. Bu tür hatalar genellikle sporcu dengesini sağlamak için kollarını açtığında olur.

Rüzgar Faktörü :

Uzuz atlama ve triple atlamada eğer rüzgarın hızı 2 m/sn ( 7.2 km/sa ) den hızlı eserse kırılan rekorlar resmiyet kazanamaz.

Diğer Kurallar :

Bir sporcu atlarken hareketine engel olan bir durumla karşılaşırsa , hakem atlayışı tekrarlatabilir. - Sporcular oyunları bir hakemden izin almadan bırakamaz. - Sporcular oyun sırasında asistanlarından yardım alamaz ; ancak sporcunun herhangi bir sağlık problemi varsa bu kural geçerli değildir. - Bir hakem eğer sporcu atlamayı çok geciktirirse onu cezalandırabilir.

Yarışma Alanı :

Yüksek Atlama :

Yüksek atlamada sporcular atlama yapmadan önce 20 metrelik bir yol boyunca koşarlar . Engel dört metre uzunluğunda ve dört kilodan hafiftir. Engeli iki destek ayakta tutar.

Sırıkla Yüksek Atlama :

Sırıkla yüksek atlama sırasında sporcular önce en az 40metre boyunca koşarlar. Daha sonra sırıklarını engelin gerisinde bulunan özel bir çukura koyarlar ve atlayışlarını gerçekleştirirler. Çukur yaklaşık 20 cm derinliğindedir. Engel yüksek atlamadakine benzer ; ancak ( güvenlik açısından ) daha hafiftir. Uzun Atlama ve

Triple ( üç adım ) Atlama :

Bu kategoriler için de en az 40 m koşu zorunludur. Faul alanı ise düşüş alanının yanında 20 cm genişliğinde bir bölgedir. Uzun atlamada düşüş alanı 1 - 3 metre ve triple dalında erkekler için 13 m ve bayanlar için 11 metredir ( Üç adım atlamada daha uzun olmasının sebebi sporcuların sıçrama yapma ve adım atma gereksinimleridir. ) .


Tarihçe

Atlama Kategorisi’nin Tarihi :

1968 yılında Bob Beamon uzun atlama rekorunu kırdığında bir süper-insan olarak görülüyordu. Ancak Beamon için böyle düşünülüyorsa herhalde antik olimpiyatların ünlü ismi Chionis bir Yunan tanrısı olarak görülürdü. Chionis M.Ö 656 yılında yapılan antik olimpiyatlarda uzun atlama rekorunu kırmıştı. Chionis bu rekoru 7.05 metre atlayarak kırmıştı. Bu rekor 2552 yıl sonra yapılan Atina Olimpiyatları’nda gerçekleşseydi muhtemelen altın madalya kazanır, modern olimpiyatlarda ise altın madalyaları silip süpürürdü. O tarihlerden bu yana insanlar ne kadar ileriye atlayabilecekleri konusunda bir fikre sahip olmuşlardır. M.Ö 708 yılında yapılan olimpiyatlarda uzun atlama orijinal pentathlonun bir dalı olarak iş görmüştür.
Yunan sporcular uzun atlama sırasında halter adı verilen ağırlıklar kullanıyorlardı. Ağırlıkları arka arkaya koyarak daha iyi bir atlama yapacaklarına inanıyorlardı . 19. yüzyılda bile İngiliz atletler uzun atlama sırasında halterler taşırlar ve zıplarken onları bırakırlar ve böylece daha fazla hız elde etmiş olurlardı. 1896′da uzun atlama , yüksek atlama , sırıkla atlama ve triple atlama grubuna katılmıştır. Triple atlama da tarihi antik zamanlara kadar uzanan bir atlama türüdür . Chionis yine bu dalda 15 - 16 metre arası atlayarak rekoru kırmıştır. Sırıkla atlamanın tarihi antik çağlardan da gerilere gider. Tabii ki fiberglas sırıkların tarihi o kadar eski değildir. Sırıklama atlama ilk kez M.Ö 1829 yılında İrlanda Taliteann Oyunları’nda ortaya çıkmıştır.
19 . yüzyılda uzun sırıkla atlamada halen ahşap sırıklar kullanılmaktaydı. Taa ki Japonlar II.Dünya Savaşı’ndan sonra bambu çubukları icat edene dek. Daha sonra metal sırıklar ortaya çıktı ve on yıl kadar metal sırıklar kullanıldı , daha sonra 1950′lerde ise fiberglas geldi. 20. yüzyıla girildiğinde uzun atlama dalında kullanılan taktikler değişti. İlk sporcular uzun atlama yaparken makas stilini kullanırlardı ve engelden önce bir bacaklarını sonra da diğerini geçirirlerdi.
1912 yılında Amerikalı George Horine “batı yuvarlanışı” adını verdiği tekniğiyle yeni bir rekora imza attı. Bu atlayışta iki bacak da yatay bir düzlemde hareket ediyor ve engelden de aynı anda geçiyordu.1968′de yine bir Amerikalı olan Dick Fosbury “Fosbury düşüşü” adını verdiği teknikle 1968 yılında yeni bir rekor kırdı. Bu stilde sporcu sırt üstü olarak engelin üstünden atlıyordu. Ancak 1968′deki oyunlar da başka bir yıldız daha vardı : 8.35 metreyle erkekler uzun atlama rekorunu kıran Meksikalı atlet Beamon. Beamon daha sonra 8.9 metre atlayış yaparak , kendi rekorunu daha da geliştirmişti. Bu günümüzde dahi kırılamamış bir rekordur. Sydney 2000′de bu dalda yeni bir dünya rekoru kırılabilir…